Showing posts with label «Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիր. Show all posts
Showing posts with label «Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիր. Show all posts

Wednesday, 29 March 2017

Թե ինչ մնաց ինձ ճամփորդությունից

Լուսանկարը՝ Մարիամ Գևորգյանի
Երևի թե ճամփորդության ժամանակ կարևորն այն չէ, թե որքան երկար կտևի, որքան սպասված կլինի այն, կամ թե ինչ «չտեսնված» վայրեր կայցելես, այլ այն, թե ինչ կմնա քեզ այդ ճամփորդությունից:   
Պատկերացրեք. ուրբաթ, վերջին աշխատանքային օր՝ արձակուրդային շաբաթից առաջ, առավոտ, և դու քայլում ես Ջրվեժ տանող մայրուղիով հույսով, որ կա՛մ քո ճամփորդական խումբը շուտով կհասնի, կգտնի քեզ, կա՛մ գոնե ինքդ կհասնես նպատակակետին՝ «Չարենցի կամար»-ին: Իհարկե, վերջինը զգացածս ավելի վառ պատկերացնելու համար է, բայց իրականում նպատակակետին հասնելը, հավատացեք, պակաս տպավորիչ չէր: «Չարենցի կամար»-ի մասին լսել էի, բայց երբեք չէի տեսել: Գիտեք, կարողանալ խոսքերով արտահայտել զգացածդ, աչքերիդ տեսածը, բոլորին տրված չէ. Չարենցը դա իդեալական կերպով է կարողացել անել: Այդ պատճառով է, որ մինչև օրս «Ես իմ անուշ Հայաստանի»-ն լսելիս, ասելիս աչքիս առաջ պատկերներ են գալիս՝ բառերի հերթականության փոխարեն: Այդպես է, որ միտքը պատկերանում է, դառնում է իրականություն, հետո հավաքվում, լցվում գլխիդ մեջ, մեկ այլ միտք դառնում ու դու փորձում ես այն վերադարձնել՝ ստեղծելով մի շրջապտույտ, որ կոչվում է կյանք։ Ու դու ինքդ էլ դրա մի մասնիկն ես:
«Չարենցի կամար»-ից հետո Գառնի ու Գեղարդ էլ գնացինք: Գեղեցկության, զգացողության մասին, կարծում եմ, պատմելն ավելորդ է: Այնտեղից ինձ համար ամենալավ հիշողությունը կմնա մեղվի փոքրիկ, գունավոր փեթակների ու մեղվապահի պատկերը. լեռների մեջ, ձմռան ու գարնան մեջտեղում, կյանքի, աղմուկի, խելահեղ ընթացքի կողքին, մեզ պես իրական, մեզ հետ հավասար իրենց կյանքն ապրող, իրենց տունը ստեղծող մեղուները՝ իրենց փոքրիկ դեղին-կապույտ տնակներով…

Այս ամբողջ ճամփորդության մեջ, թե հարցնեք, ի վերջո, ինձ ի՞նչ մնաց, կասեմ. Մարիամին նորից տեսնելը, զրուցելը, երջանկության զգացողությունը, որ անգամ մի թեթև հիշելիս է գալիս…

Thursday, 2 March 2017

Կրթական ծրագրի փոփոխություններ ավարտական դասարանում

Որքան մարդը զարգանում է, այնքան շատ է զգում փոփոխությունների կարիք: Հատկապես կրթության ոլորտում փոփոխությունները պետք է աշխատանքի անմիջական արդյունքը լինեն: Ժամանակը ցույց է տալիս, որ հիմնական գիտելիքների պաշար ունեցող սովորողն ավագ դպրոցում «ուժերն» իր ընտրած ոլորտներում փորձելու կարիք ունի: Այս տարի ԿԳ նախարարությունը որոշում ընդունեց ավարտական քննություններն անցկացնել ուստարվա առաջին կիսամյակի ավարտին, թողնել երեք քննական առարկա՝ վեցի փոխարեն, իսկ ֆիզկուլտուրայի քննությունը դարձնել ստուգարք: Որոշումը գլխավորապես ուղղված է սովորողի ծանրաբեռնվածությունը հնարավորինս թեթևացնելուն, մասնագիտական առարկաների վրա կենտրոնանալու հնարավորություն տալուն: Երկրորդ կիսամյակից սովորողը հնարավորություն է ստանում ընտրելու երեք առարկա (շաբաթվա կտրվածքով՝ 31 ժամ) խորացված ուսումնասիրելու նպատակով, ինչը, ըստ երևույթին, կնպաստի լրացուցիչ պարապմունքների կրճատմանը: Այս որոշումը միանշանակ արձագանք չգտավ, քանի որ նման մասշտաբային նախագծի համար բավական կարճ ժամանակահատվածում որոշումն ընդունվեց, և մինչև ավարտական քննությունը ոչ ոք հստակ պատկերացում չուներ իրականացվող գործընթացի վերաբերյալ: Իսկ հիմա, երբ ավարտական քննությունն այլևս անցյալ է, կարող եմ ասել, որ այս փոփոխության շնորհիվ, ոչ մասնագիտական առարկաներին հատկացվելիք ժամերը կարողանում եմ արդյունավետ օգտագործել ընտրածս առարկաների՝ մաթեմատիկայի, անգլերենի և ընթերցանության համար: Կրթահամալիրում մենք հնարավորություն ունենք ընտրելու երեքից ավելի առարկաներ՝ թե՛ մասնագիտությունից, թե՛ նախասիրություններից ելնելով, և նույնիսկ այնպիսիք, որոնց հետ նախկինում առնչություն չենք ունեցել: Ինքս օգտվել եմ տրված հնարավորությունից և ընտրել «ընթերցանություն» առարկան՝ անձնական նախասիրությունից ելնելով:
Իհարկե, լավ կլիներ, որ փոփոխությունն ավելի երկար նախապատրաստական ընթացք ունենար, որպեսզի հնարավորինս ավելի պարզ և հասկանալի մատուցվեր, ավելի մանրամասն ուսումնասիրվեին խնդիրները, զարգացման հնարավորությունները… Բայց, պետք է նշել, որ փոփոխությունն արդեն իսկ առաջընթաց է, և ի վերջո, մարդը դպրոցից պետք է դուրս գա անհատապես ձևավորված, ասելիք ունեցող անձ։ Քանի որ յուրաքանչյուրս ունենք մեր ասելիքը, պետք է թույլ տալ, աջակցել անհատին զարգանալ հենց իր ընտրած ասպարեզում:

Monday, 2 January 2017

Տարեմուտի խոստովանություն

Դեկտեմբերի 29-ին, պատմության՝ վերջին քննությունից վերադառնում եմ տուն ու զգում դանդաղ մոտեցող տխրությունը.
- Հիմա գնում եմ տուն ու ոչ մի բան չունե՞մ անելու: Հիմա էլ ո՛չ պատմություն եմ անելու, ոչ էլ հայոց լեզու՞… Վե՞րջ
Ու երկա՜ր-երկա՜ր մտքերն այդ օրն ինձ միայն մի բառ բերեցին.
-Ափսոս:
Այսպես անակնկալ ու «անհասկալի» կերպով ավարտվեց 2016-ը:
Լավ, ի՞նչ տվեց ինձ 2016-ը, կամ ես՝ 2016-ին. չեմ էլ հիշում, թե ինչպես սկվեց ու… ու հանկարծ ավարտվեց: Գուցե դա նարնից է, որ շատ բան կատարվեց, կամ ընդհակառակը… ուղղակի… չգիտեմ… Ես երևի կայացրի իմ կյանքի ամենակարևոր որոշումներից մեկը (համենայն դեպս այդպես են ասում)՝ մասնագիտական ընտրությունը: Այո, այս տարի մասնագիտությանս հարցն ինձ շատ «տանջեց» բոլոր առումներով: Հիմա ես պատասխան ունեմ հարցին, թե ինչ մասնագիտություն եմ ընտրել ու իմ պատասխանին էլ չի հետևելու «պետք է շտապես» արտահայտությունը: Գիտեք, մասնագիտության ընտրության դժվարությունը ոչ միայն ապագայի հետ էր կապված, այլ նաև անցյալի. դժվար է համակերպվել, որ այն ամենն ինչ հիմա անում ես, վաղն արդեն անցյալ է լինելու, քաղցր հուշ ու վերջ: Վե՞րջ: Չէ, իհարկե չէ… Ու այդ պատճառով այսօր, այս պահին՝ երբ բոլորը տոնական տրամադրությամբ դիմավորում են հյուրերին, կամ հյուր գնում, միմյանց նվերներ տալիս, տոնական ուտեստներ համտեսում, ամանորյա համերգներ ու ֆիլմեր դիտում, ես խոստովանում եմ. ես այնքան երջանիկ ու հաջողակ մարդ եմ… ես չէի ուզում գալ կրթահամալիր ու չէի էլ գալու, բայց հավատացեք, հնարավոր է փոխել կյանքի ընթացքը ցանկացած պահի, եթե իրոք շատ ցանկանաս: Ու փոխվեց: Ես հայտնվեցի կրթահամալիրում ու իմ կյանքը փոխվեց 360 աստիճանով: Ես հայտնվեցի մարդկանց կողքին, ովքեր ինձ ցույց տվեցին կյանքի այն կողմերը, որոնց մասին անգամ մտածել չէի կարող: Մտածելակերպը, վերաբերմունքը, ապրելակերպը, ամեն բան նոր էր: Ու հիմա, երբ այդ ամենն արդեն իմն է, պետք է խոստովանեմ, չէի էլ պատկերացնի, որ դպրոցն այսքան մեծ հնարավորություններ կարող է տալ, որ բացի դասերից այնքան բաներ կարող ես անել, այնքան շատ:
Հիշում եմ, որ փոքր էինք եղբայրներիս հետ ռադիոասուլիսներ էինք կազմակերպում, մեզ կերպարներ ընտրում, մեկը լինում էր հաղորդավար ու ամենատարբեր հարցեր տալիս, իսկ մյուսները փորձում էին «դուրս գալ» այդ հարցերի «տակից»: Երևակայում էինք, պատմություններ էինք հորինում, ձայնագրում ու հետո լսում ու միասին ծիծաղում: Իսկ հիմա ես եմ պատրաստում ռադիոնյութեր, իսկական… բայց դա ամենևին էլ չի ենթադրում ծիծաղի պակասություն (հատկապես 15-րդ անգամ նույն նախադասությունը ձայնագրելուց ու նույն տեղում սխալվելուց հետո. մեկ-մեկ «ջրիկանալն» այդպիսի արդյունքների է հանգեցնում): Այնքան շատ բան եմ կարողանում տեսնել իմ ու ինձ շրջապատաող մարդկանց մեջ ռադիոնյութերի միջոցով. վախերը, թերությունները, առավելությունները, մտքերը…ամեն ինչ այնքան պարզ է երևում ընթացքի մեջ, երբ այն նյութական է դառնում՝ իրականության մի կտոր՝ ժամանակից դուրս, արտաքին միջամտություններից ազատված:
Ես պարում եմ… դա մի ուրիշ աշխարհ է, ուրիշ պատմություն, ուրիշ օրվա համար
J
Չմոռանալով դասերի մասին, պետք է անպայման ասեմ, որ ինձ համար միշտ էլ հաճույք ու մի ուրիշ հետաքրքրություն է եղել սովորելը, բայց հիմա ես այդ հաճույքը կարողանում եմ ազատորեն վայելել, առանց գնահատականից ու դրան հետևող բոլոր տեսակի վերաբերմունքներից կախվածություն ունենալու: Արտաքին կապանքներից ազատ, ինքդ քեզ չտանջելով ու ի վերջո, կյանքից հաճույք ստանալով ապրելն այնքան հեշտ է, հավատացնում եմ, փորձեք:
Իրականում, երջանիկ լինելն այնքան հեշտ է. նայեք փոքրիկներին, որ ազատ են ամեն տեսակի արհեստական անհարմարություններից, այլ մարդկան կարծիքներից կառչելուց, քաշվելուց... իրենք իրենց համար տխրություն չեն ստեղծում՝ ինչպես մենք, որովհետև մեզ նման չեն մոռացել ազատ, երջանիկ ապրելու արժեքը: Ու տեսեք՝ երջանիկ են…
Հիմա՝ 2017-ին, այն 2017-ին, որն այդքան հեռու էր երևում, որ մեր դպրոցն ավարտելու տարին է, պիտի ասեմ, որ երջանիկ եմ, որ չեմ ափսոսում այն ամենն ինչ անցավ ու պատրաստ եմ ամենին՝ ինչ գալիս է, չէ որ դա իմ կյանքն է, իմ շուրջը պտտվող ու իր շուրջը պտտող կյանքը, իսկ սա հաջորդ աստիճանն է մեզ ստեղծելու ճանապարհին:


Friday, 16 September 2016

Ես ընտրում եմ իմ ուսուցչին





 Մեր կրթահամալիրի բազմաթիվ առավելություններից ամենահետաքրքիրն ու նորարականն ինձ համար ուսուցչի ընտրությունն էր, այսինքն՝ ավագ դպրոցում մենք կարող ենք ընտրել մեր ուսուցչին: Շատ բաների մասին կարող եմ խոսել, թե դրանք ինչքան հետաքրքիր ու լավ են կազմակերպված մեր կրթահամալիրում, բայց ուսուցչին ընտրելու առանձնահատկությունն ինձ համար որքան անսպասելի, այնքան էլ հաճելի էր: Շատերին սա կարող է տարօրինակ թվալ, բազմաթիվ հարցեր կարող են առաջանալ, թե ինչու մենք պետք է ընտրենք մեր ուսուցիչներին, ինչն է դրա առավելությունը և, ի վերջո, ի՞նչ տարբերություն՝ ով կլինի քո ուսուցիչը: Բայց իմ կարծիքով դա շատ կարևոր է,  ամենակարևորներից մեկը: 
Մեր ուսուցիչներից յուրաքանչյուրը մշակում է ուսումնական նախագիծ-պլան, որը տեղադրելով բլոգում հասանելի է դարձնում մեզ համար այն ուսումնասիրելն ու հետագալում՝անհատական ուսումնական պլանները կազմելիս, հեշտ ընտրություն կատարելը: Ընտրություն կատարելը կարող է դժվար թվալ, հնարավոր է և սխալներ թույլ տալ, բայց կարծում եմ, որ սա լավագույն տարբերակն է՝ սովորել կողմնորոշվել, ընտրություն անել, մարդկային հարաբերություններ ստեղծել, մտածել, որոշելու պատասխանատվությունը կրել: Հավատացեք, բավականին պատասխանատու բան է՝ ընտրել այն մարդուն, ընկերոջը՝ ի դեմս ուսուցչի, ով քեզ կփոխանցի, ով քեզ կտա, ով քեզ հետ կաշխատի:  
Մեր ուսուցիչները շատ հոգատար են, ամեն հարցում պատրաստ են մեզ օգնելու և եթե ինչ- որ պատճառով հասկանաս, որ ուզում ես մեկ այլ ուսուցչի մոտ շարունակել, հաստատ նրանք կհասկանան քեզ: Սա փաստում է, որ ուսուցչի և սովորողի աշխարհայացքների տարբերության, անձնական անհամաձայնությունների պատճառով ուսումը երբեք չի կարող տուժել: 
 Կրթահամալիրում անցկացրածս տարիները, տարբեր ուսուցիչների հետ շփումը ինձ շատ բան են տվել, հնարավորություն՝ համեմատություններ ու եզրակացություններ անելու. ավելի լավ հասկանալու կարողություն, թե ինչ է անհրաժեշտ մեզնից յուրաքանչյուրին: Հնարավոր չէ չտեսնել այն մեծ աշխատանքը, որ կատարում են մեր ուսուցիչները, թե ինչ հմտությունների են տիրապետում, թե դասը հետաքրքիր ու մատչելի դարձնելու համար ինչքան հնարավորություններ են օգտագործում: Փաստորեն, մեզ ընձեռնվել է հնարավորություն ընտրելու այդ ստեղծագործող մարդկանց՝ մեր կրթությունը կազմակերպելու համար: 
Ի վերջո, նման մարդկանց կողքին դու կարող ես մեծացնել մտահորիզոնդ, աճել, և միգուցե դա դառնա քո կյանքի համար շրջադարձային:  
Մեր կրթահամալիրի կրթական ծրագրերն ու մեզ տրված հնարավորություններն այնքան բազմազան են՝ մեր կրթության գործին մասնակցելը, մեր կրթությունը կազմակերպելը, անհատական պլան կազմելը, որով ուզում ենք, որ մեր կրթությունն իրականացվի, անհատ-մարդու, իր սեփական կրթության համար պատասխանատու լինելը և սեփական կյանքումդ ինքնուրույն ստեղծագործելը... Միասին ընտրում, սովորում ու աշխատում ենք, փորձելով գտնել լավագույնը մեր համար:

Tuesday, 13 September 2016

Սեպտեմբերյան ամենամյա հավաք. "Flex" ծրագիրը կրթահամալիրում

Սեպտեմբերյան ամենամյա հավաքի շրջանակներում՝ սեպտեմբերի 13-ին՝ավագ դպրոց-վարժարանի ընթերցասրահում Նարեկ Սահակյանը և Արմինե Գասպարյանը կազմակերպել էին ուսումնական բաց պարապունք, որի նպատակն էր ծանոթացնել ավագ դպրոցի սովորողներին “Flex” միջազգային կրթական, մշակութային փոխանակումների ծրագիրը: Թե՛ Նարեկը, թե՛ Արմինեն նախորդ տարի մասնակցելով “Flex” ծրագրին, գնացել էին ԱՄՆ, որտեղ բացի ուսումնական ծրագրերից նաև մասնակցել են շատ հասարակական ծրագրերի:
Հետաքրքիր էր, որ կրթական ծրագրերի տարբերության պատճառով, օրինակ, լինելով 12-րդ դասարանցի Հայաստանում, դու կարող ես մեկնել ԱՄՆ և սովորել 11-րդ կամ 10-րդ դասարանում: Իհարկե, հնարավոր է նաև շարունակել 12-րդ դասարանը՝ դա կախված է դպրոցի, ընտրող հանձնաժողովի որոշումներից և սեփական գիտելիքներից: Ըստ այդմ, ԱՄՆ-ում սովորելու տարին Հայաստանում չի համարվում 1 լիարժեք ուումնական տարի:
Ինչպես նշեցին Արմինեն ու Նարեկը, ամենևին էլ պարտադիր չէ տիրապետել փայլուն անգլերենի, անհրաժեշտ է հաղորդակցվելու, հարմարվելու և լիդերի կարողություններ ունենալ, չէ որ 1 ամբողջ տարի միայն ինքդ պետք է լինես քո պատասխանատուն, հույսդ միայն քեզ վրա դնես, կարողանաս լինել ընտանիքիցդ հեռու և միաժամանակ հարմարվես օտար մտածելակերպին, գտնես քո տեղն այդ միջավայրում:
Մի տարվա ընթացքում նրանք այնպիսի ակտիվ հասարակական կյանք են ունեցել, որն անգամ Նարեկին օգնել է ընտրել իր մասնագիտությունը: Նա մասնակցել է մարդու իրավունքների մասին դասընթացին, որը նրա մոտ հետաքրքրություն է առաջացրել իրավագիտության հանդեպ:
Իսկ Արմինեն, որ այժմ սովորում է մեր կրթահամալիրի 12-րդ դասարանում, ամենևին էլ չի դժգոհում, որ ԱՄՆ-ում սովորելու պատճառով մեկ տարի «բաց» է թողել, ընդհակառակը, այդ տարին նրա կյանքում նոր փորձառությունների տարի է դարձել և նոր հորիզոններ բացել իր արջև:

Եթե դուք էլ եք ցանկանում մասնակցել այս ծրագրին և պատրաստ եք նոր ծանոթությունների, նոր միջավայրում հայտնվելու, և բազմազան գիտելիքներ ստանալու, ապա ճիշտ պահն է դիմելու “Flex”-ի գրասենյակ:
Հ.Գ. Նարեկն իր տպավորությունների մասին պատմելով ասաց, որ մեր կրթահամալիրն ու ամերիկյան դպրոցները նմանություններ ունեն: Դա ավելի է հեշտացնում հարմարվելու ընթացքը: Եվ ի տարբերություն այլ դպրոցների, ԱՄՆ-ում սովորելուն զուգահեռ, կրթահամալիրում կարելի է իրականացնել հեռավար ուսուցում և բաց չթողնել տվյալ ուսումնական տարին:

Monday, 13 June 2016

Ճամբարային ավա՞րտ

Ուրբաթ օրը տիար Բլեյանն ասում էր, որ լաց են լինում՝ բա ոնց կլինի առանց ճամբարի... հասկացա, որ այդ մարդկանց թվին եմ պատկանում:
Չէի ցանկանա պատմել ընթացքի մասին, դա ինքն իրեն էլ կգա: Ավելի լավ է պատմեմ, թե ինչպես ստացվեց:
Ամառային ճամբարին նախորդող երկու շաբաթների ընթացքում բավական թեժ քննարկումներ էին լինում դրա ձևաչափի, խնդիրների, առավելությունների և հետագա զարգացումների վերաբերյալ: Ես բացառություն չէի և իմ դժգոհություններով հաճախ, նույնիսկ շատ հաճախ էի կիսվում. չէի հավանում ջոկատների բաժանվելու գաղափարը, շատ էի ցանկանում, որ ամառային ճամբարի ընթացքում շատ ավելի շատ մարդկանց հետ լիներ շփումը, որ չսահմանափակվեինք ամենքս մեր ջոկատով, որ ամբողջ դպրոցը միասին գործեր, ինչ-որ նախագիծ աներ... սա էր այն գաղափարը, որի համար շատ երկար ու ձիգ քննարկումներ եղան: Գիտեմ, որ երազանք-ցանկություններս շատ մեծ ու դժվարին են, բայց այսօր, երբ, չգիտես ինչու, պետք է անցյալով խոսեմ ամառային ճամբարի մասին, կարող եմ ասել, որ ցանկությունս իրականացավ: Ոչ այն մասշտաբով, որ պատկերացնում էի, բայց այն բոլոր տարրերը, որ իր մեջ ներառում էր, իրականացան:
Ամենադժվար գործը ջոկատ ընտրելն էր, չէ որ բոլորի հետ էլ ուզում էի լինել: Բայց իմ ջոկատի հետ միասին դա ինքնստինքյան ստացվեց. բոլորն իրենց ճամբարային ծրագրերի մեջ ներառել էին պարը: Ինչպես հասկացաք, ես հարգելի Ստեփանի ջոկատից եմ: Այսպիսով հետաքրքիր պահերն ապահովված էին:
Ծիծաղ, պարեր, թափառումներ, բացահայտումներ...կարևորը, որ այդ ամենը ընկերների հետ միասին: Նոր ծանոթություններ էլ շատ եղան՝ Հյուսիսային պողոտայում կազմակերպած պարուսուցումը. բոլորով պարում էինք, գալիս էին ու «վտարում» մեզ այդ տարածքից, հետո շարժվում էինք մեկ այլ վայր և այդպես մինչև հոգնելը: Իսկ ողջ դպրոցով՝ Կասկադում իրականացրինք «Հակաբացիլ Կոմիտաս» նախագիծը: Բոլորս երգում էինք, պարում. կարծես ստուգատեսային շաբաթն էինք դիմավորում:
Ընթացքի մեջ դժվար է նկատել, թե ինչ ու ինչքան բան կատարվեց, թե ինչքան տարբերվեց իրականությունը մտածվածից, ցանկություններից, և ի վերջո ինչ տվեց ճամբարը: Մի բան հստակ կարող եմ ասել. ես ապրեցի...

Monday, 2 May 2016

Ես նախագահի մրցանակի հավակնորդ եմ

Նկարը՝ Էդուարդ Բագրատունու
Ողջույն, ես Աննա Մաթևոսյանն եմ, սովորում եմ «Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիրում: Ես նախագահի մրցանակի հավակնորդ եմ... Սովորելն իմ կյանքի ամենակարևոր բաղկացուցիչներից մեկն եմ համարում, որովհետև կյանքի ընթացքն առանց դրա չեմ պատկերացնում: Երբեք հստակ չեմ կողմնորոշվել, թե որ առարկան եմ ավելի շատ սիրում. ախր, առանց մեկը մյուսի չի ստացվի... Մասնագիտություն էլ դեռ չեմ ընտրել: Այսպիսով, ես կյանքիս ամենահետաքրքիր փուլում եմ գտնվում. անծանոթ աշխարհ, որքան ավելի շատ ես փնտրում, հայտնաբերում, հիանում, այնքան ավելի շատ ճանապարհներ են հայտնվում:
Առանց կրթահամալիրի բացահայտումները, երևի, այսքան շատ չէին լինի: Մադիկ, տեսակետները, անսպասելի հարցադրումները, ազատ խոսելու, մտածելու իրավունքը, Հայսատանն ու հայկականը, երազանքների տեղափոխումը իրականություն և այլ շատ ու շատ երևույթներ հայտնվեցին ու փոփոխեցին ընթացքս:
2015թ.-ին արժանացա «Մխիթար Սեբաստացի» մրցանակին: Այն կրթահամալիրի գնահատականն է իմ փնտրտուքների, շարժիչ ուժը առաջ գնալու, ընթացքս շարունակելու համար:
Ապրում եմ, շնչում, զգում, ստեղծագործում և այդ ամենում մենակ չեմ, ինձ տեսնում են, կանգնում կողքիս, որ քայլերս ավելի վստահ լինեն, որ չվախենամ սայթաքելուց, որ նորը փորձեմ ու ես էլ կարողանամ հաստատուն կանգնել, լինել մեկ ուրիշի համար հենարան: